Kunst moet volgens mij ergens over gaan. Het moet emoties oproepen, de ziel beroeren, boeien, of vragen stellen over betekenissen van het beeld of over de wijze waarom het zo gemaakt is. Ik hou van politieke stellingnamen, van kleur bekennen en zaken ter discussie stellen.

Rusland boeit me:  groot en magisch, een leeg land ook , ondanks de vele volken en culturen. Een land dat altijd strenge leiders nodig had. De Tsaren, ondersteund door de Orthodoxe Kerk met zijn imperiale Patriarchen, gaven hieraan vorm. Later deden de communistische voorzitters van de Volkspartij dat. Zij ontpopten zich helaas als bloeddorstige tirannen. Lenin en Stalin knechtten het volk, maar verhieven het ook. Met extreme dwang vormden zij in zeer korte tijd Rusland om tot een modern, machtig land. Het communisme bracht grote veranderingen op het gebied van onderwijs, huisvesting, volksgezondheid, sport en technologie. Het emancipeerde de Russische bevolking. De vrouw werd volledig gelijk met de man. Het geloof mocht geen invloed hebben op staatszaken. Rusland streefde op politiek en technologisch gebied op bepaalde punten West-Europa voorbij en daagde de VS uit in een mondiaal machtsspel. Uiteindelijk kwam het rijk door corruptie en inefficiëntie ten val onder de zwakke leiders na Stalin. De invoering van perestrojka en glasnost waren hiervan een logisch gevolg. Het was een poging de deur naar het Westen te openen, omdat het systeem was vastgelopen en de achterstand met het Westen snel groter werd .  De val van het communisme veroorzaakte helaas een groot geopolitiek vacuüm. Het bracht vooral chaos met zich mee en corruptie en zelfverrijking.

Het Westen reageerde vanuit de hoogmoed van een overwinnaar. Rusland was echter geen verslagen land, net zoals Duitsland dat niet was op het einde van WO-I. Het Westen weigerde dat in te zien, of had er geen begrip voor. Een grote fout, ingegeven door kortzichtige politieke leiders. Er was te weinig oog voor de verworvenheden van het communisme en de mogelijkheden tot vruchtbare samenwerking.

 

Poetin voelde de kwetsbaarheid van Rusland en de vernedering door het Westen feilloos aan. Hij gebruikte dit als hefboom om zijn macht binnen Rusland te vergroten.  Daarbij maakte hij ruimschoots gebruik van ‘oneervolle’ praktijken. Het Russische volk steunde hem. En nu is het gevoelig voor oorlogsretoriek, zoals bijna alle volken dat zijn.  Het ging van erg naar erger en nu lijkt een nieuwe koude oorlog nabij.  Ik zie het als Poetin’s  grootste fout dat hij de orthodoxe kerk omarmde. Veel vrijheden gingen verloren, nog los van de ongebreidelde corruptie, zelfverrijking en rechteloosheid bij de nieuwe elites. Ik beeld hier Poetin af als een patriarch, die opgaat in de orthodoxie, daar onderdeel van wordt en dienaar. Ik zie Poetin omringd door Patriarchen, maar ik hoor geen protest van dezen tegen de oorlogsretoriek.

Poetin probeerde in het begin samen te werken met het Westen. Hij werd echter vernederd en ‘verraden’, althans zo zag hij dat. Hij wilde de eer van Rusland en ook zijn historische macht herstellen. Het Westen gaf hem echter weinig ruimte. De VS, die Rusland als een vijand bleven zien, waren weinig of niet tot coöperatie bereid. Obama wilde deze patstelling doorbreken, maar hij kreeg daarvoor niet de kans. Ook ontbrak het hem aan geopolitiek inzicht om Poetin van vijand tot vriend te maken. Jammer want de echte vijanden, o.a.  de jihadisten en de Aziatische tijgers, bevinden zich buiten beider invloedsgebied. Het Westen volgde de lijn van Poetin nooit. Dat was natuurlijk ook wel erg moeilijk gezien zijn werkwijze. Maar toch.  Alle grote geopolitieke problemen werden en worden vanuit een ‘Westers gelijk’ aangepakt.

Het wordt tijd voor een geopolitiek overleg op topniveau. Geef Poetin de ruimte om dat te organiseren en luister dan ook naar de onderliggende waarden die hem drijven en probeer gezamenlijk oplossingen te vinden voor problemen zoals vb. de fundamentalistische Islam in Servië en Afrika en voor  een vreedzame co-existentie met de oud-Oostblok landen. Geef Poetin de kans zich als staatsman te profileren.  Als dat niet gaat lukken dan zijn de rapen gaar, niet alleen voor Poetin maar vooral ook voor Europa.

Ondanks alles zie ik als enige oplossing Poetin op voet van gelijkwaardigheid de ruimte te geven om de stem van het Russische volk te laten horen. In geopolitiek opzicht lopen de belangen van Rusland meer parallel met die van het Westen dan dat zij van elkaar verschillen. Het beeld van de hoofddoek beangstigt mij. Het suggereert eerder een terugval dan een vooruitgang.

Reageer op dit bericht